บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์คือ (๑) เพื่อศึกษาหลักธรรมที่ปรากฏในประเพณีบุญบั้งไฟของชาวอีสาน (๒) เพื่อพัฒนาแนวทางการบริหารหลักสูตรท้องถิ่นโดยบูรณาการหลักพุทธธรรมจากประเพณีบุญบั้งไฟ ในสถานศึกษาสังกัดเทศบาลนครอุดรธานี และ (๓) เพื่อศึกษาผลสัมฤทธิ์ของแนวทางการบริหารหลักสูตรท้องถิ่นดังกล่าว เป็นการวิจัยแบบผสานวิธี (Mixed-Methods) เก็บข้อมูลจากผู้ให้ข้อมูลสำคัญและแบบสอบถาม ๒๓๕ คน พร้อมทดลองใช้หลักสูตรกับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๔/๓ โรงเรียนมัธยมเทศบาล ๖ นครอุดรธานี จำนวน ๔๐ คน
ผลการวิจัยพบว่า ๑) หลักพุทธธรรมในประเพณีบุญบั้งไฟประกอบด้วย ๗ ประการ ได้แก่ ความกตัญญูกตเวที ความสามัคคี สังคหวัตถุ ๔ อิทธิบาท ๔ สมาธิ บุญกิริยาวัตถุ ๓ และความมีจิตอาสา ๒) แนวทางการบูรณาการจัดทำเป็นหน่วยการเรียนรู้ในกลุ่มสาระสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม เรื่อง “ประเพณีบุญบั้งไฟ: หลักธรรมที่ปรากฏในประเพณี” ผ่านคณะกรรมการจัดทำและวิพากษ์หลักสูตร ๓) ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียนมีคะแนนเฉลี่ยหลังเรียน (๑๔.๑๕) สูงกว่าก่อนเรียน (๙.๔๕) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .๐๑
Abstract
This mixed-methods research aimed to: (1) examine the Buddhist principles reflected in the Isan Bun Bang Fai (Rocket Festival) tradition; (2) develop guidelines for administering a local curriculum integrating those principles in educational institutions under Udon Thani Municipality; and (3) evaluate student learning outcomes through a pretest–posttest trial with 40 Grade 10 students at Udon Thani Municipality School 6 (alongside 235 survey participants).
Findings identify seven core Buddhist principles—gratitude, unity, Saṅgahavatthu 4, Iddhipāda 4, concentration, the Three Bases of Meritorious Action, and volunteerism. Implementing the integrated Social Studies local curriculum unit significantly improved student achievement from a pretest mean of 9.45 to a posttest mean of 14.15 (p < .01).
ข้อมูลประกอบโครงการ
- รหัสโครงการวิจัย: MCU RS 800768007
- ปีงบประมาณ: พ.ศ. ๒๕๖๘
- ทุนอุดหนุนการวิจัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตหนองคาย
- วันเสร็จสมบูรณ์: ๒๖ พฤศจิกายน ๒๕๖๘
เอกสารเผยแพร่และไฟล์ประกอบงานวิจัย
รวมเอกสารทั้งหมด 1 ไฟล์ สามารถเปิดดูตัวอย่างหรือดาวน์โหลดเพื่อการศึกษาและอ้างอิง
-
PDF
รายงานการวิจัยฉบับสมบูรณ์ (MCU RS 800768007)รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์ 1 MB
รูปแบบการอ้างอิง (APA)
พระมหาอำพล ธนปญฺโญ (ชัยสารี), ดร., พระครูอโสกภัทรวงศ์ นิรุตฺติเมธี (เกริกเกียรติ ไพศาลเจริญลาภ), ดร., พระครูสมุห์กฤติพิสิฐ กิตฺติธมฺโม (จ่าพันธ์), ดร., พระครูสุตสารบัณฑิต สิริวณฺโณ (จำนงค์ ผมไผ), ดร., พระภาวนาวัชรมุนี (เดชศักดิ์ โพธิ์ชัย), ดร., พระวรศานต์ วรธมฺโม (วัฒนวงศ์), ดร. (2568). การศึกษาแนวทางการบริหารหลักสูตรท้องถิ่นโดยบูรณาการหลักพุทธธรรมจากประเพณีบุญบั้งไฟ ในสถานศึกษาสังกัดเทศบาลนครอุดรธานี. หนองคาย: ศูนย์วิจัยพุทธศาสตร์นาคินทร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตหนองคาย. https://nknbrc.mcu.ac.th/?nk_research=25681292
